Kanker
Uit Bouwen aan leefbaarheid
Kanker is een verzamelnaam voor meer dan honderd verschillende soorten. Elke kankersoort heeft een eigen naam en verschilt van de andere op vele manieren. Kenmerkend van alle soorten kanker is een ongeremde celdeling: bepaalde normale cellen worden abnormaal en groeien onbeheerst door.
Inhoud |
Aantallen
In de periode van 1998 - 2003 waren er in Nederland ongeveer 200.000 mensen met kanker. Het gaat dan om slokdarmkanker, longkanker, maagkanker, darmkanker, huidkanker, borstkanker, prostaatkanker en non-Hodgkin lymfomen.
Verschil goed- en kwaadaardig tumoren
Wanneer iemand kanker heeft verandert een cel en doet niet meer wat hij hoort te doen voor het lichaam. Bij het splitsen maakt een kankercel steeds meer niet-normale cellen aan. Deze niet-normale cellen blijven zich splitsen in nog meer cellen. Uiteindelijk verdringen en vernietigen deze cellen de normale gezonde cellen en weefsels. Dit wordt een tumor genoemd. Er zijn goedaardige en kwaadaardige tumoren. De cellen van een goedaardige tumor kunnen de gezonde cellen verdringen, maar kunnen zich niet verspreiden naar andere delen van het lichaam. Een goedaardige tumor is dus geen kanker. Het verschil met een goedaardige tumor is dat een kwaadaardige tumor zich ook kan verspreiden naar andere delen van het lichaam. Dit verspreiden van de tumor gebeurt meestal door het bloed of lymfesysteem. Daar aangekomen, delen ze zich weer en vormen tumoren, die gemaakt zijn van kankercellen die lijken op de cellen waar ze vandaan kwamen. Dit wordt een metastase of ook wel een uitzaaiing genoemd.
Klachten
Het vroegtijdig ontdekken van kanker is heel belangrijk omdat hierdoor de kans op een minder ingrijpende behandeling wordt vergroot. Ook is de kans op langdurige overleving vaak groter. Niet iedere klacht hoeft op kanker te wijzen. Er is een aantal klachten waarbij het wenselijk is om deze serieus te nemen.
Kan kanker voorkomen worden? Bekend is dat door gezond leven de kans op een aantal soorten kanker verkleind kan worden.
Afhankelijk van het soort kanker zullen lichamelijke en psychische klachten zich op verschillende momenten tijdens de ziekte meer of minder voordoen. Er zijn mensen die, soms al jaren geleden, zijn behandeld voor kanker en nog heel regelmatig last hebben van vermoeidheid. Naast lichamelijke gevolgen geeft dat ook vaak psychische-, relationele- en sociale druk. Vaak hebben mensen in het begin van de ziekte geen pijn. Als de ziekte zich uitbreidt, kan wel pijn optreden. Niet alleen de ziekte kanker veroorzaakt pijn. Pijn wordt ook beïnvloed door angst. Bijvoorbeeld angst voor de dood of angst om afhankelijk te worden van anderen. Allerlei emoties die door de ziekte worden opgeroepen, kunnen de lichamelijke pijn versterken.
Wat te doen
De klachten vermoeidheid en pijn hebben invloed op het uitvoeren van dagelijkse activiteiten. Hierdoor raken mensen kwetsbaar. Door gebruik te maken van de eigen kracht of hulp van anderen of de inzet van technologie kunnen mensen met kanker zoveel mogelijk zelfredzaam blijven functioneren.