Omgaan met schuldgevoelens

Uit Bouwen aan leefbaarheid

Als mantelzorger kunt u zich schuldig voelen ten opzichte van diegene voor wie u zorgt. Bijvoorbeeld omdat u iets kunt wat uw naaste niet meer kan. Of omdat u af en toe tijd voor uzelf neemt en de zorg aan een ander over laat. U kunt zich ook schuldig voelen ten opzichte van anderen, omdat u veel tijd en aandacht besteedt aan diegene voor wie u zorgt. En zo het gevoel hebben dat u elders tekort schiet.

Inhoud 1 Herkent u dit? 2 Wat kunt u zelf doen? 2.1 Erover praten 2.2 Informatie zoeken

Herkent u dit?

• Ik voel me vaak erg schuldig als ik met een vriendin naar de film ga. Mijn man gunt het me wel, maar ik vind het erg sneu voor hem dat hij dit soort dingen niet meer kan doen.
• Mijn moeder kan me erg claimen. Ze wil het liefst dat ik iedere dag langs kom. Dit heb ik tot voor kort ook altijd gedaan. Ik heb dit teruggebracht naar drie keer per week. Zo heb ik wat meer tijd voor mijn eigen dingen. Het knaagt wel aan me: alsof ik niet genoeg voor mijn moeder over heb.
• Mijn ouders hebben altijd voor ons klaar gestaan. Ik vind dat ik dat nu ook voor hen moet doen.
• Sinds ons dochtertje ziek is, besteden we minder tijd aan onze andere drie kinderen. Dit kan gewoon even niet anders. Af en toe gaan ze gelukkig een dagje op stap met opa en oma.

Mijn buurman wilde niet dat iemand anders dan ik hem ’s nachts naar bed hielp. Dat heb ik ook lang geprobeerd vol te houden. Tot het in mijn rug schoot en ik het echt niet meer kon. Wat voelde ik me schuldig om de andere buren in te moeten schakelen. Maar nu gaat het juist heel goed. Die buurmannen blijken dezelfde hobby te hebben. Als ik weer beter ben, maken we een schema om elkaar af te kunnen wisselen.

Wat kunt u zelf doen?

Erover praten

U kunt uw vragen, zorgen en ervaringen met iemand bespreken en samen eventueel mogelijke oplossingen zoeken, bijvoorbeeld met:

• Familie en vrienden;
• Een hulpverlener, bijvoorbeeld uw huisarts;
• Lotgenoten;
• Iemand van een telefonische hulpdienst.

U kunt bijvoorbeeld bellen met:

Mantelzorglijn: 0900-2020496 (10 cent per minuut) maandag t/m vrijdag van 9 tot 16 uur. Voor informatie, ondersteuning of gewoon een luisterend oor.

Steunpunten Mantelzorg Voor informatie, advies, emotionele steun, lotgenotencontact, praktische hulp. Het telefoonnummer van een steunpunt bij u in de buurt vindt u op: mantelzorg

MEE: 0900-999 8888 (lokaal tarief) tijdens kantooruren. MEE adviseert, ondersteunt en wijst de weg aan iedereen die door een handicap, beperking of chronische ziekte problemen ervaart in het dagelijkse leven. MEE is er ook voor ouders of verzorgers. Het adres van een bureau bij u in de buurt vindt u op mee

Stichting Korrelatie: hulp- en informatielijn 0900 1450 (30 cent per minuut) maandag t/m vrijdag van 9 tot 18 uur. Voor hulp en advies bij psychische en sociale problemen. Korrelatie beschikt over adressen bij u in de buurt, als u gespecialiseerde hulp nodig heeft. U kunt ook via internet contact zoeken: korrelatie

SOS telefonische hulpdienst: 0900 0767 ( 5 cent per minuut) 24 uur per dag, alle dagen van de week. Voor iedereen die ergens mee zit en erover wil praten. Kijk ook op sostelefonischehulpdienst

Informatie zoeken

U kunt zelf informatie zoeken op internet of in boeken, brochures of op een dvd, bijvoorbeeld via:

jouwzorgmijnzorg Website van een Teleacserie over het goed kunnen volhouden van mantelzorgtaken. Vier mensen vertellen over hun ervaringen en gevoelens, hun dilemma's en onzekerheden. Gaat in op het belang van het tijdig vragen van hulp en advies, het kiezen voor vrije tijd en het onderhouden van sociale contacten. Je kunt immers pas goed voor een ander zorgen als je ook goed voor jezelf zorgt.

zorgenvoorjeouders Website van een Teleacserie voor volwassenen die voor hun ouders zorgen. Bijbehorend boek: Zorgen voor je ouders, Ivonne van der Padt Bevat herkenbare verhalen over de dilemma’s van mantelzorgers en oefeningen die inzicht verschaffen over de mate van zorg, die zij kunnen en willen bieden.

Zorgboek Mantelzorg Zorgen voor een ander; van Stichting September, verkrijgbaar bij de apotheek. U vindt hier in hoofdstuk 4 een stukje over schuldgevoel. Informatie over dit boek vindt u op zorgboek

Boek Zorgen voor een ander, een boek voor mantelzorgers van Huub Buijssen en Pim Cuijpers. Teleac 1996. Een praktisch boek dat veel aandacht besteedt aan gevoelens. Geeft in hoofdstuk 2 informatie over het herkennen en hanteren van uw eigen schuldgevoelens.

Speciaal voor jonge mantelzorgers Boek Altijd de sterkste thuis. Opgroeien met een zieke ouder, van Caroline van Dullemen. Uitgeverij: Plataan, 2004. Ze beschrijft haar ervaringen met het verzorgen van haar moeder, die multiple sclerose had. Ze laat ook anderen aan het woord over hun jeugd met een zieke ouder en over de betekenis daarvan voor hun verdere leven. Het zijn verhalen over verdriet, eenzaamheid, schuld en schaamte. Maar ook over relativeren en incasseren, en over zelfstandig en weerbaar worden.