Verstandelijke beperking en wonen

Uit Bouwen aan leefbaarheid

Steeds meer mensen met een verstandelijke beperking wonen in de samenleving: in woonvormen of in een woning in een gewone woonwijk. Traditioneel woonden mensen met een verstandelijke beperking in een beschutte omgeving, vaak in instituten waar zij werden verzorgd en verpleegd. Zij werden voornamelijk gezien als patiënten.

In de afgelopen dertig jaar werd een zo normaal mogelijke leefomgeving voor mensen met een verstandelijke beperking wenselijk geacht. Hierin hoorden patronen en omstandigheden van het dagelijkse leven zoals die ook voor de andere mensen in de samenleving gelden.

Mensen met een verstandelijke beperking worden nu in de eerste plaats als burger gezien. Zij nemen hun plaats in de maatschappij waar zij kunnen wonen, werken en recreëren zoals zij dat willen. Vanwege zijn of haar beperkingen kan deze burger ondersteuning van anderen nodig hebben om te kunnen participeren in het maatschappelijk leven. In dit verband wordt ook wel gesproken van Community Living.

Community Living

Community Living draagt bij aan de verbetering van de kwaliteit van bestaan van mensen met beperkingen. Wat voor iedereen gewoon en gewenst is, is dat zeker ook voor hen. In een eigen huis wonen en overdag naar het werk dat past bij zijn of haar mogelijkheden en interesses en gebruik maken van de voorzieningen in de samenleving, net als iedereen.

Particulier wooninitiatief

Uit onderzoek blijkt dat mensen met een verstandelijke beperking het belangrijk vinden om bij familie en vrienden in de buurt te wonen. Men geeft de voorkeur aan meer zelfstandig wonen of samenwonen met een partner. Ouders hebben vaak een woning voor meerdere mensen voor ogen waarbij hun kind een eigen appartement heeft, maar ook de toegang tot een gemeenschappelijke ruimte voor gezelligheid en contacten. Er zijn ouders die zelf een woning of woonvorm voor hun kinderen op zetten. Het opzetten van een particulier wooninitiatief biedt ouders de mogelijkheden om die woning, die groep en die zorg te realiseren voor hun kind waar zij de voorkeur aan geven.

Sinds de introductie van het persoongebonden budget (PGB) kiezen steeds meer jongeren met een beperking of ouders van kinderen met een beperking voor een zogenaamd particulier wooninitiatief. Dit betekent dat zij samen met andere mensen krachten en financiën bundelen om een huis of woonvorm op te richten. Een huis of woonvorm waarin mensen zelf de regie houden over eigen leven of het leven van hun kind én de geboden zorg. Wonen en zorg worden bij verschillende organisaties ingekocht.


Meer informatie
Landelijk KennisNetwerk Gehandicaptenzorg, Vilans
Landelijk Steunpunt wonen. Thuis in particuliere wooninitiatieven.
Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland
Platform VG


Terug naar Verstandelijke beperking